Toluen,
hay còn gọi là mêtylbenzen hay phenylmêtan, Toluene là một chất lỏng khúc xạ,
trong suốt, không màu, độ bay hơi cao, có mùi thơm nhẹ, không tan trong cồn,
ether, acetone và hầu hết các dung môi hữu cơ khác, tan ít trong nước.Toluen
tương đối dễ tham gia phản ứng thế, khó tham gia phản ứng cộng và bền vững với
các chất oxi hóa. Đó cũng là tính chất hoá học cua toluen còn gọi là tính thơm
bởi vì đó là tính chất hóa học đặc trưng chung của các hiđrocacbon
thơm.
Có nhiều
cách điều chế toluen như cho benzen tinh khiết tác
dụng với CH3Cl để tạo ra toluene (C6H6 + CH3Cl-->C7H8 +HCl (xúc tác AlCl3))
tuy nhiên cách này không hiệu quả vì benzen cũng là một dung môi khá tốn kém.
Ngày nay người ta dùng phương pháp chưng cất dầu mỏ hoặc than đá để tạo ra dung
môi toluen trong sản xuất công nghiệp, vừa tận dụng được nguồn tài nguyên thiên
nhiên vừa sản xuất với số lượng lớn giảm thiểu chi phí sản xuất.
Toluen có
thể tinh chế bằng cách sử dụng các hợp chất như :
CaCl2,
CaH2, CaSO4, P2O5 hay natri để tách nước. Ngoài ra, kỹ thuật chưng cất chân
không cũng được sử dụng phổ biến. Trong kỹ thuật này, người ta thường sử dụng
benzophenon và natri để tách không khí và hơi ẩm trong toluen,
Toluen
dùng để làm gì ?
Toluene
được dùng chủ yếu trong các ứng dụng cần khả năng hoà tan và độ bay hơi cao
nhất. Một ứng dụng như thế là sản xuất nhựa tổng hợp.
Toluene
là một dung môi phổ biến bởi vì Toluene có khả năng hoà tan mạnh trong sơn ,
chất pha loãng nên nó được dùng trong sản xuất keo dán và các sản phẩm cùng
loại, dùng trong keo dán, chất kết dính, cao su, ximăng , mực in, sơn mài, thuộc
da, và chất khử trùng.
Toluene
được dùng rộng rãi trong cả sơn xe hơi và sơn đồ đạc trong nhà, sơn quét, và sơn
tàu biển.
Toluene
cũng được dùng làm chất pha loãng và là một thành phần trong hoá
chất tẩy rữa np9.
Toluen
được sử dụng như một dung môi để tạo ra một giải pháp của các ống nano
carbon.
Toluen
cũng được sử dụng như là một xi măng cho các bộ dụng cụ polystyrene tốt (bằng
cách hòa tan và sau đó bề mặt nung chảy) vì nó có thể được áp dụng rất chính xác
bằng chổi và không chứa phần lớn các chất kết dính.
Toluene
có thể được sử dụng để phá vỡ các tế bào máu đỏ mở để trích xuất hemoglobin
trong các thí nghiệm hóa sinh.
Toluene
được dùng làm chất cải thiện chỉ số octane của xăng dầu, và làm chất mang phụ
gia cho nhiên liệu.Thông thường, khi thêm chỉ một lượng tương đối nhỏ Toluene
vào xăng dầu sẽ làm tăng đáng kế chỉ số octane của nhiên liệu.
Toluene
là một trong một nhóm nhiên liệu gần đây đã được sử dụng như là các thành phần
cho hỗn hợp thay thế nhiên liệu máy bay phản lực. Toluene được sử dụng như là
một thay thế nhiên liệu máy bay phản lực cho nội dung của các hợp chất
thơm.
Toluene
cũng được sử dụng như là một chất làm mát cho khả năng truyền nhiệt tốt natri
trong các bẫy lạnh được sử dụng trong vòng lặp hệ thống lò phản ứng hạt
nhân.
Toluene
cũng đã được sử dụng trong quá trình loại bỏ cocaine từ coca để lại trong sản
xuất xi-rô của Coca-Cola
Dung môi
toluene là chất dễ cháy, dễ bắt lửa nên khi vận chuyển, lưu trữ và
sử dụng tuyệt đối không được hút thuốc để đề phòng hỏa hoạn,
Dung môi
toluene có thể gây hại đên thần kinh trung ương, mắt, kích ứng da, hệ hô hấp khi
tiếp xuc trực tiếp, cần có biện pháp an toàn khi tiếp xúc như mang khâu trang ,
bao tay ủng , đồ bảo hộ, mắt kính khi vận chyển sử dụng sản phẩm. Nếu tiếp xúc
với toluen trong thời gian đủ dài, có thể bị bệnh ung thư.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét